Wat is THC (tetrahydrocannabinol)? Betekenis, werking en risico's

09/08/2025
Chemische structuur van THC (tetrahydrocannabinol)

THC is tetrahydrocannabinol, voluit delta-9-tetrahydrocannabinol, de belangrijkste bedwelmende stof in cannabis. Het werkt op CB1-receptoren in de hersenen en veroorzaakt zo de high. Het kan het geheugen en de aandacht verminderen en bij sommige mensen angst of paranoia uitlokken. CBD, chemisch een naaste verwant, maakt niet high.

Belangrijkste feiten

Volledige naam
Δ9-tetrahydrocannabinol (delta-9-THC); molecuulformule C21H30O2, dezelfde als die van CBD
Geïsoleerd
1964, door Yehiel Gaoni en Raphael Mechoulam
In de plant
Vooral aanwezig als THCA, een zuur dat niet high maakt en door warmte in THC verandert
Werking
Partiële agonist van de cannabinoïdereceptoren CB1 en CB2
Kans op afhankelijkheid
Ongeveer 9% van de mensen die cannabis gebruiken, raakt er ooit afhankelijk van (Amerikaanse enquêtegegevens)
Wettelijke status (stand oktober 2026)
In de meeste landen een gereguleerde stof; hennepproducten zijn alleen toegestaan onder vastgestelde THC-grenzen, die per land verschillen

Wat betekent tetrahydrocannabinol?

De naam beschrijft het molecuul. Cannabinol (CBN) was de eerste cannabinoïde die ooit uit cannabishars werd geïsoleerd, eind 19e eeuw (Maioli 2022). Tetrahydro betekent vier extra waterstofatomen: THC heeft de formule C21H30O2 en CBN C21H26O2 (PubChem). Komt THC lange tijd met lucht in contact, dan oxideert het en verandert het langzaam in CBN. Daarom bevat oude cannabis meer CBN.

Delta-9 (Δ9) geeft de plaats van een dubbele binding in de ring aan. Een verwante stof, delta-8-THC, heeft dezelfde formule, maar met de dubbele binding op een andere plek. Wie gewoon THC zegt, bedoelt delta-9-THC.

Molecuulmodel van THC (tetrahydrocannabinol)

Wie heeft THC ontdekt?

Yehiel Gaoni en Raphael Mechoulam isoleerden THC uit hasj en beschreven de structuur in 1964 (Gaoni en Mechoulam 1964). Door hun werk kon THC als zuivere stof worden onderzocht. Het hele verhaal lees je in de geschiedenis van THC.

Raphael Mechoulam geeft rond 1964 een lezing voor de structuurformule van THC
Mechoulam tijdens een lezing, met de structuur van tetrahydrocannabinol achter hem, rond 1964. Afbeelding met dank aan Zach Klein, uit zijn documentaire The Scientist.

Hoe werkt THC in het lichaam?

THC werkt op het endocannabinoïde systeem, een signaalnetwerk met twee hoofdreceptoren. CB1 is het belangrijkste type in de hersenen en het zenuwstelsel; CB2 zit vooral in weefsel van het immuunsysteem (Zou 2018). THC is op beide een partiële agonist: het zet ze aan, maar niet volledig, en het effect hangt af van hoeveel receptoren een weefsel heeft (Pertwee 2008). De werking op CB1 in de hersenen veroorzaakt de roes. Meer daarover in het endocannabinoïde systeem uitgelegd.

Hoe ontstaat THC in de plant?

Hennep en cannabis maken zelf weinig THC rechtstreeks aan. Ze maken tetrahydrocannabinolzuur (THCA), dat niet high maakt. Door verhitting bij roken, vapen, bakken of verwerken verdwijnt een carboxylgroep en wordt THCA omgezet in THC (Wang 2016). Daarom kunnen rauw en verhit plantmateriaal bij een test zo verschillend uitvallen. Zie wat is THCA?

THC vs CBD: wat is het verschil?

THC en CBD bestaan uit dezelfde atomen, C21H30O2 (PubChem), maar die zijn anders gerangschikt, en daardoor werken ze anders.

THC vergeleken met CBD
THC (delta-9) CBD
Molecuulformule C21H30O2 C21H30O2
Bedwelmend Ja Nee
Werking op CB1 Partiële agonist (activeert de receptor) Activeert de receptor niet; kan in labtests andere CB1-agonisten blokkeren
Vorm in de levende plant THCA CBDA
Wettelijke status In de meeste landen gereguleerd Regels voor CBD-producten verschillen per land en producttype

Bronnen voor de tabel: Pertwee 2008, Wang 2016, PubChem. De volledige vergelijking staat in CBD vs THC en wat is CBD?

Verschillen tussen THC en CBD

Wat zijn de effecten en risico's van THC?

Studies bij mensen beschrijven deze effecten op korte en lange termijn:

  • Geheugen en aandacht: in een gecontroleerde studie verminderde 15 mg THC in orale vorm ongeveer twee uur na de dosis het leervermogen en het episodisch geheugen, en de deelnemers voelden zich tot 8 uur lang stoned; na 24 uur was er geen effect meer (Curran 2002). Een systematische review vond dat verbaal leren, geheugen en aandacht het vaakst worden aangetast, zowel bij eenmalig als bij chronisch gebruik (Broyd 2016).
  • Angst en paranoia: angstreacties en paniekaanvallen zijn de acute klachten die het vaakst met cannabis in verband worden gebracht (Crippa 2009). In een studie met 121 mensen die vatbaar waren voor achterdochtige gedachten, nam de paranoia toe na THC via een infuus (Freeman 2015).
  • Psychose: in een Europese studie ging dagelijks cannabisgebruik samen met ongeveer drie keer zo grote kans op een eerste psychose als nooit gebruiken, en bij dagelijks gebruik van sterke cannabis (10% THC of meer) met bijna vijf keer zo grote kans (Di Forti 2019).
  • Afhankelijkheid: volgens Amerikaanse enquêtegegevens was de geschatte kans om ooit afhankelijk te worden 8,9% voor mensen die cannabis hadden gebruikt (Lopez-Quintero 2011).

De effecten hangen af van de dosis, de persoon en hoe vaak iemand cannabis gebruikt.

Bijwerkingen van THC

Hoe lang blijft THC in je lichaam?

Dat hangt af van hoeveel en hoe vaak iemand cannabis gebruikt en van het soort test. Bij regelmatige gebruikers verlaten de afbraakproducten van THC het lichaam langzaam. In een studie met 86 chronische gebruikers die onder toezicht stopten, bleven urinetests gemiddeld 27 dagen positief, en bij sommigen duurde het tot 77 dagen voordat de waarde blijvend onder de grenswaarde zakte (Ellis 1985). Wat dit voor CBD-producten betekent, lees je in CBD, drugstests en autorijden.

De toekomst van onderzoek naar THC

Uit onze productie

We testen elke batch in Zwitserland, en het THC-gehalte staat tot op twee decimalen op het certificaat. Bij onze full spectrum-oliën meet 99,9% van de batches tussen 0,12% en 0,17% THC.

— Robin Roy Krigslund-Hansen, medeoprichter en CEO

Veelgestelde vragen

Wat is THC?

THC (tetrahydrocannabinol) is de belangrijkste bedwelmende stof in cannabis. Het werkt op CB1-receptoren in de hersenen en veroorzaakt zo de high. Gaoni en Mechoulam isoleerden het in 1964.

Wat is de betekenis van de afkorting THC?

THC staat voor tetrahydrocannabinol, meestal in de vorm delta-9-tetrahydrocannabinol. De naam betekent een vorm van cannabinol (CBN) met vier extra waterstofatomen; delta-9 geeft de plaats van een dubbele binding aan.

Is THC hetzelfde als CBD?

Nee. Ze hebben dezelfde molecuulformule, C21H30O2, maar een andere structuur. THC activeert de CB1-receptor en maakt high; CBD activeert die receptor niet en maakt niet high.

Hoe lang blijft THC in je lichaam?

Dat hangt af van de dosis, hoe vaak cannabis wordt gebruikt en de test. In één studie met chronische gebruikers bleven urinetests gemiddeld 27 dagen positief, en bij sommigen tot 77 dagen.

Is THC verslavend?

Dat kan. Volgens Amerikaanse enquêtegegevens raakt ongeveer 9% van de mensen die cannabis hebben gebruikt er ooit afhankelijk van.

Dit artikel geeft algemene informatie over THC en is geen medisch of juridisch advies. Formula Swiss verkoopt geen bedwelmende cannabisproducten; onze CBD-oliën zijn cosmetica voor gebruik op de huid. Lees onze volledige disclaimer.

Laatst gecontroleerd:

Bronnen

  1. Gaoni Y, Mechoulam R. Isolation, structure, and partial synthesis of an active constituent of hashish. J Am Chem Soc 1964;86(8):1646–1647. doi:10.1021/ja01062a046
  2. Maioli C et al. Cannabinol: history, syntheses, and biological profile of the greatest "minor" cannabinoid. Plants (Basel) 2022;11(21):2896. doi:10.3390/plants11212896
  3. National Center for Biotechnology Information. PubChem Compound Summaries: tetrahydrocannabinol (CID 16078), cannabidiol (CID 644019), cannabinol (CID 2543)
  4. Zou S, Kumar U. Cannabinoid receptors and the endocannabinoid system: signaling and function in the central nervous system. Int J Mol Sci 2018;19(3):833. doi:10.3390/ijms19030833
  5. Pertwee RG. The diverse CB1 and CB2 receptor pharmacology of three plant cannabinoids: Δ9-tetrahydrocannabinol, cannabidiol and Δ9-tetrahydrocannabivarin. Br J Pharmacol 2008;153(2):199–215. doi:10.1038/sj.bjp.0707442
  6. Wang M et al. Decarboxylation study of acidic cannabinoids: a novel approach using ultra-high-performance supercritical fluid chromatography/photodiode array-mass spectrometry. Cannabis Cannabinoid Res 2016;1(1):262–271. doi:10.1089/can.2016.0020
  7. Curran HV et al. Cognitive and subjective dose-response effects of acute oral Δ9-tetrahydrocannabinol (THC) in infrequent cannabis users. Psychopharmacology (Berl) 2002;164(1):61–70. doi:10.1007/s00213-002-1169-0
  8. Broyd SJ et al. Acute and chronic effects of cannabinoids on human cognition – a systematic review. Biol Psychiatry 2016;79(7):557–567. doi:10.1016/j.biopsych.2015.12.002
  9. Crippa JA et al. Cannabis and anxiety: a critical review of the evidence. Hum Psychopharmacol 2009;24(7):515–523. doi:10.1002/hup.1048
  10. Freeman D et al. How cannabis causes paranoia: using the intravenous administration of Δ9-tetrahydrocannabinol (THC) to identify key cognitive mechanisms leading to paranoia. Schizophr Bull 2015;41(2):391–399. doi:10.1093/schbul/sbu098
  11. Di Forti M et al. The contribution of cannabis use to variation in the incidence of psychotic disorder across Europe (EU-GEI): a multicentre case-control study. Lancet Psychiatry 2019;6(5):427–436. doi:10.1016/S2215-0366(19)30048-3
  12. Lopez-Quintero C et al. Probability and predictors of transition from first use to dependence on nicotine, alcohol, cannabis, and cocaine: results of the NESARC. Drug Alcohol Depend 2011;115(1–2):120–130. doi:10.1016/j.drugalcdep.2010.11.004
  13. Ellis GM Jr et al. Excretion patterns of cannabinoid metabolites after last use in a group of chronic users. Clin Pharmacol Ther 1985;38(5):572–578. doi:10.1038/clpt.1985.226
Terug naar het blog

Laat een reactie achter

Reacties moeten worden goedgekeurd voordat ze worden gepubliceerd.

Robin Roy Krigslund-Hansen

Robin Roy Krigslund-Hansen

Over de auteur

Robin Roy Krigslund-Hansen is the co-founder and CEO of Formula Swiss and is responsible for formulation. Since co-founding the company in 2013, he has written about hemp, CBD, and the cannabis industry. His perspective draws on building Formula Swiss, conversations with researchers, and supporting CBD research.

Meer over Robin Roy Krigslund-Hansen

Zo schrijven en controleren we onze gidsen

Gerelateerde producten